Van zwaaien naar sturen: de kunst van blijven leren

Ze zijn verpletterd. Als jury gaan ze al acht seizoenen mee, maar zo’n start als vandaag was er nog nooit. ‘Wat is dit ongelofelijk goed, echt knap’, vertellen ze in hun enthousiaste commentaren.

Waarom ik dit programma eigenlijk niet wilde kijken
Ik ben geen televisiekijker. Ook de formule van programma Maestro spreekt me niet echt aan: bekende Nederlanders zonder dirigeerervaring die een groot symfonieorkest moeten leiden. Als amateurmuzikant ben ik dan bang dat de indruk ontstaat dat je dirigeren wel eventjes in een paar weken kunt leren. Terwijl ik weet hoeveel studie en repeteertijd het kost om te doen alsof het moeiteloos gaat. Toch word ik nieuwsgierig als ik lees en hoor wat er in het programma gebeurt.

Hier is iets bijzonders aan de hand
Tijdens het kijken naar de eerste aflevering begrijp ik de reacties meteen. Er staat daar iemand die een paar uur eerder te horen kreeg welk muziekstuk hij moet dirigeren. Hoe hij dat moet doen, mag hij helemaal zelf uitzoeken. Er is geen coaching, geen voorbeeld. En toch lijkt het alsof hij dit al jaren doet. Het is inderdaad geweldig! Ik word fan en volg alle afleveringen.

Een veelzijdige muzikale loopbaan
De man die in het middelpunt staat, ken ik nauwelijks: Jamai Loman (1986). Hij blijkt bekend te zijn geworden toen hij als zestienjarige meedeed met het eerste seizoen van de televisie talentenjacht Idols. Onverwacht won hij. Daarna ontwikkelde hij zich tot zanger, musicalacteur en presentator.

De jongen met de stok
Bij het doornemen van wat artikelen ontdek ik meer over hem. Als kleine jongen zat hij in de fanfare van het dorp. Het meest fantastische vond hij de figuur die met een stok voorop liep en alle muzikanten aanvoerde. Zijn moeder vertelt dat die fascinatie ervoor zorgde dat hij ook met zo’n stok door het dorp ging lopen, al was er niemand die hem volgde. Het kwam in zijn herinnering naar boven toen hij zich realiseerde dat hij van jongs af aan iets had met het leiden van een band of orkest. Nu, in de dirigentenrol, voelt hij de verantwoordelijkheid om muziek te laten klinken zoals deze bedoeld is.

Elke week weer verbazing
Tijdens de volgende afleveringen verbijstert hij keer op keer zowel de juryleden als het publiek. De stukken worden steeds moeilijker, de eisen hoger. Toch blaast hij mensen telkens weer van hun stoel. Hij krijgt staande ovaties, ontvangt in elke aflevering de hoogste punten en lijkt elke uitdaging probleemloos aan te kunnen. ‘Krankzinnig, geweldig goed’, zegt de jury.

Als muziek meer wordt dan noten
In de vierde aflevering staat filmmuziek centraal. Hij geeft een perfecte vertolking van de muziek van Schindlers List. De film gaat over de zakenman Oscar Schindler die tijdens de Tweede Wereldoorlog zo’n elfhonderd Joodse mensen van deportatie redde door ze in zijn fabrieken te laten werken. Het lijkt een eenvoudige melodie, waarbij de viool de solopartij speelt, maar het vraagt van de dirigent om liefdevolle aandacht voor het ernstige thema.
Al tijdens het spelen van het stuk is de jury enorm onder de indruk. ‘Beter dan dit wordt het niet’, zegt een van de juryleden tegen de ander. De emotie is ook bij het publiek en de muzikanten in het orkest te zien. Na het optreden volgt een daverend applaus van het publiek, de jury en het orkest. De jury roemt zijn muzikale gevoel en subtiliteit en alle leden geven Jamai het hoogst aantal haalbare punten: een tien.

Talent zonder oefening bestaat niet
Mensen reageren vol lof op hem. Ze noemen hem een natuurtalent bij wie alles vanzelf gaat. Hij dirigeert alsof hij Mozart en Beethoven persoonlijk heeft gekend. Wat ze niet beseffen, is dat hij op een ingewikkeld muziekstuk van twee minuten vier dagen studeert. Als je de fragmenten goed bekijkt, zie je dat hij zijn deelnemerschap heel serieus benadert.
Na de eerste aflevering krijgt elke deelnemer individuele coaching. Als zijn coach erop wijst dat er een foutje zit in zijn slagpatroon, reageert Jamai heel beslist dat hij dat bij de uitvoering niet gaat terugzien. En dat klopte ook. Het illustreert zijn gedrevenheid: hij rust niet totdat het helemaal goed zit.

Soms wijst het leven je opnieuw de weg
Die jongensdroom van vroeger is opeens dichterbij gekomen. Zijn deelname aan het programma heeft een vuurtje aangestoken bij zijn passie van lang geleden. De jury moedigt hem verschillende keren aan om naar het conservatorium te gaan. Na de finale vertelt hij enorme behoefte te hebben aan verdieping van zijn kennis van de klassieke muziek. Hij wil op zoek gaan naar een deeltijdopleiding waar hij die verdieping kan vinden. De ervaring als dirigent heeft een deurtje geopend naar een plek waarin hij al zijn emoties kwijt kan.

Ontwikkeling begint bij lef
Als loopbaancoach kijk ik met een andere pet naar de gebeurtenissen in het programma en de artikelen die over hem verschijnen. Hij heeft zeker een groot muzikaal talent, naast veel ervaring in de muziekpraktijk. Toch was dirigeren een spannende nieuwe activiteit voor hem. Het is indrukwekkend dat hij bewust koos voor een uitdaging die bij hem past en hem persoonlijk verder brengt. Altijd wil hij iets leren dat hij kan gebruiken.

Wat wil jij nog leren?
Al op de dag na de finale denkt hij na over wat hij de komende vijf jaar gaat doen. Alle opties staan open. De enige voorwaarden zijn dat het iets is dat bij hem past en hem inspireert. Jamai laat hiermee zien hoe belangrijk het is om jezelf te blijven ontwikkelen, ook in je tweede loopbaanhelft.

Maestro toont hoe iets moeiteloos kan lijken, terwijl er achter de schermen keihard wordt geoefend. Wat wij ‘natuurtalent’ noemen, blijkt vooral het resultaat van aandacht, discipline en blijven leren. De echte vraag is dus niet hoe goed je het doet, maar: durf jij in de tweede helft van je loopbaan ook voor het orkest te gaan staan?

Ontdek hoe het ging
In de video zie je hoe Jamai Loman een stuk uit de film Schindler’s List dirigeert.

Bronnen
Edwin van der Aa: Jamai na winst Maestro: ‘Ik ben nu niet te boeken als dirigent’. In: Het Parool, 2 februari 2026
Maaike Bos: Natuurtalent Jamai laat Maestro boven zichzelf uitstijgen. In: Trouw, 26 januari 2026
Danielle Pinedo: Jamai Loman: ‘Maestro opende een deurtje naar de plek waarin ik al mijn emoties kwijt kan’. In: NRC, 21 januari 2026

► Fotocredit
Bovenrand: dae jeung kim via Pixabay
In blog: Russell_Yan via Pixabay