Geen hokje, maar een richting - wat jouw middelbare leeftijd je wil vertellen

Het is vast een afwijking, maar ik doe het toch. Nieuwsgierig klik ik de mail open en voer uit wat ze me vragen. Dat kost weinig tijd. Het besef dat ik, zonder het te weten, ben begonnen aan een nieuwe reis, komt pas later.

De school die ik niet zocht
Sinds een tijd lees ik de mails van de Modern Elder Academy (afgekort tot MEA). Een Amerikaanse organisatie die de marketingtaal uitstekend beheerst en zichzelf omschrijft als ‘the world’s first midlife wisdom school’. Hun blogs boeien me en regelmatig word ik geraakt door hun woorden. Deze keer pakken ze me met een vraag als onderwerp van hun bericht. Nee, ik weet niet wat mijn ‘midlife archetype’ is.

Wat drijft ons eigenlijk?
Het doet me denken aan de archetypen van Carl Gustav Jung, de Zwitserse psychiater. Ik herinner me dat hij deze typen omschreef als universele, aangeboren persoonlijkheidsstructuren. Hij zag ze als onderdeel van het collectieve onbewuste. Voordat je gaat denken dat dit blog is geschreven met iets te veel drank op: dat is niet zo. Hou nog even vol!
Ik maak het wat concreter. Jung onderscheidde er twaalf, waarbij elk persoonlijkheidstype staat voor menselijke drijfveren, bijvoorbeeld de Held, de Moeder of de Heerser. Je hebt er vast meteen een beeld bij.

Wat er echt verandert na je veertigste
Jung gebruikte niet de term ‘midlife archetype’. Wel schreef hij veel over de tweede levenshelft en de verschuivingen in de archetypen tijdens de middelbare leeftijd. Voor hem is die levensfase geen crisis die we moeten repareren, maar een psychologisch keerpunt. In plaats van bezig zijn met uiterlijke prestaties en successen gaat een mens zich reorganiseren rond diepere betekenis.

Zes minuten voor inzicht
Dat MEA archetypes aanreikt bij die middelbare levensfase triggert me. Als ik de webpagina aanklik, zie ik dat ze archetypes omschrijven als ‘middelbare leeftijd verkenner types’. Ik denk aan de ouderwetse padvinders die werden omgetoverd tot scouts, maar zet deze lichte kriebel van me af. MEA nodigt me uit mijn sterke kanten te ontdekken en mijn blinde vlekken te herkennen. Ook beloven ze dat ik mijn middelbare levensfase met inzichten en richting zal kunnen navigeren. En dat allemaal met slechts zes minuten van mijn tijd. Ik ben verkocht en start de quiz.

Herkenning en verrassing
Ik krijg allerlei vragen voorgeschoteld met daarbij steeds twee mogelijke antwoorden. Na afloop zie ik als resultaat mijn archetype staan: ik ben een Impact Maker. Per mail ontvang ik een uitgebreide gids met een toelichting op de acht verschillende types. Natuurlijk blader ik als eerste door naar mijn archetype. Jemig, dat komt binnen. Twee pagina’s beschrijven mijn innerlijk kompas, sterke kanten en uitdagingen. Ik krijg strategieën aangereikt om in deze levensfase te floreren, een dagelijkse mantra en een paar mogelijke vervolgstappen.
Als ik de andere archetypes lees, is er een die ik deels bij mezelf herken. De overige types zie ik regelmatig terug bij anderen.

Een spiegel van waar je nu bent
Boeiend, deze mix van levenservaringen, persoonlijkheid en talenten. De beschrijvingen zetten me aan het denken en voelen. En dat is volgens de gids precies de bedoeling. Volgens hen begint nu het echte onderzoek. Ze benadrukken dat een archetype geen hokje is of een vaste identiteit. Het is een spiegel van waar ik nu ben. Mijn pad (het woord padvinder komt weer bij me naar boven) kan verschuiven en me naar onverwachte richtingen leiden. De keuzes die ik maak, de transformaties waar ik doorheen navigeer en de persoonlijke waarden die ik meer of juist minder aandacht geef, hebben invloed op de richting die ik loop.

Eerlijk over wat het is
In duidelijke zinnen leggen ze het accent bij het karakter van de gids: het is geen recept, maar een reflectie. Het is geen klinisch onderzoek dat is bedoeld om me te vertellen wie ik ben of wat mijn etiketje is. Vaak zijn meerdere archetypes of onderdelen van verschillende types op één persoon van toepassing. Complexiteit is eerder regel dan uitzondering. In deze levensfase zijn veranderingen een constante.

Vrijheid met een kompas
MEA drukt me op het hart om er vooral uit te halen wat ik handig vind en de rest buiten beschouwing te laten. Ik word aangemoedigd om aandacht te geven aan wat me raakt in de beschrijvingen, door herkenning, een gevoel van verlangen of een stil ja.
De acht verschillende archetypes hebben namen als de eenzame wolf (sterk onafhankelijk, hunkerend naar verbinding, maar zonder vrijheid op te offeren) of de phoenix (wederopbouw na ingrijpende levensonrust, krachtig tevoorschijn komend). Sommige paden zijn gevormd door groei en jezelf opnieuw uitvinden. Andere hebben hun fundament in integratie of het op zoek zijn naar meer zingeving.

Woorden die verder helpen
Wat ik mooi vind aan de beschrijvingen is dat ze positieve woorden hebben, ook bij de blinde vlekken en uitdagingen die een type kenmerken. Het zijn inspirerende suggesties om verder te komen. Niet zweverig, maar heel concreet. Je ontdekt ideeën om invulling te geven aan wat je nodig hebt voor je ontwikkeling. Altijd met de intentie om de wereld mooier te maken door aandacht te geven aan wat bij jou past.

Jouw archetype wacht op je
Ik kan je deze quiz van harte aanbevelen. Probeer het eens uit, gratis, en ik heb geen aandelen in MEA. Hou er wel rekening mee dat de teksten in het Engels zijn, maar met de moderne vertaalmogelijkheden hoop ik dat dat je niet tegenhoudt.

Doe de quiz zelf en ontdek welk archetype bij jou past. Ik ben benieuwd wat jij tegenkomt. Deel het gerust in de reacties.

Extra
Deze Engelstalige video geeft de ideeën weer van Jung over hoe het leven verandert na veertig. Bij de Academy of Ideas vind je het transcript van de video.

Bronnen
Allison Aubrey, Need a new path in midlife? There's a school for that and a quiz to kickstart it. National Public Radio (NPR), 9 februari 2026.9 februari 2026.
Chip Conley, What’s Your Midlife Archetype?. Op Modern Elder Academy, 23 februari 2026. In dit blog vind je de link naar de quiz.
Elke Geurts, Schrijver Elke Geurts zal toch niet zijn afgeslagen naar het land van hocus pocus?. Essay in de Volkskant, 25 augustus 2023.
Ze nadert de 50, en schrijver Elke Geurts is zich – misschien wel daardoor – aan het verdiepen in het gedachtengoed van psychiater Carl Jung. Ze ziet nu dat ieder mens een schaduw met zich meesleept. ‘Sinds ik mij met Jung bezighoud, heeft alles er een dimensie bij gekregen.’

► Fotocredit
Bovenrand: DolfiAm via Pixabay
In blog: eigen foto (bij de Vliet in Leidschendam-Voorburg)